Ułatw sobie naukę, zmień czcionkę!
Anatomy Insight | Comic Sans | Lexend
Ułatw sobie naukę, zmień czcionkę!
Anatomy Insight | Comic Sans | Lexend
Czaszka to kostna struktura głowy, która podtrzymuje twarz i chroni mózg. Składa się z 22 kości i dzieli się na dwie główne części:
Mózgoczaszka (czaszka mózgowa) – ochrania mózgowie.
Twarzoczaszka (czaszka twarzowa) – tworzy szkielet twarzy.
Czaszka stanowi miejsce przyczepu mięśni oraz zawiera liczne otwory, przez które przechodzą nerwy i naczynia krwionośne łączące wnętrze i zewnętrze głowy.
Jej rozwój rozpoczyna się jeszcze przed urodzeniem z tkanek mezenchymalnych, a w trakcie wzrostu człowieka zmienia kształt i ulega kostnieniu. Nawet drobne różnice anatomiczne w budowie czaszki mogą wpływać na indywidualny wygląd twarzy.
Główną funkcją czaszki mózgowej jest ochrona mózgowia oraz narządów zmysłów, takich jak wzrok i słuch.
Tworzy ją osiem kości:
Kości parzyste: kości skroniowe, kości ciemieniowe.
Kości nieparzyste: kość czołowa, kość potyliczna, kość klinowa, kość sitowa.
Czaszka twarzowa tworzy rusztowanie dla twarzy i szczęk oraz wspiera struktury miękkie, takie jak policzki i wargi.
Buduje ją czternaście kości:
Kości parzyste: szczęki, małżowiny nosowe dolne, kości podniebienne, kości łzowe, kości jarzmowe, kości nosowe.
Kości nieparzyste: żuchwa, lemiesz, kość sitowa (część wspólna z mózgoczaszką).
Kość klinowa – symetryczna, przypomina kształtem motyla, leży u podstawy czaszki.
Kość czołowa – tworzy czoło, chroni przednią część mózgowia.
Kość potyliczna – położona z tyłu, chroni tylną część mózgowia, móżdżek i fragment pnia mózgu.
Kość sitowa – lekka, gąbczasta, oddziela jamę nosową od jamy czaszki, współtworzy oczodoły i przegrodę nosa.
Kości skroniowe – położone bocznie, zawierają struktury ucha i miejsca przyczepu mięśni.
Kości ciemieniowe – duże, płaskie, tworzą sklepienie czaszki.
Lemiesz – tworzy dolną część przegrody nosa.
Żuchwa – jedyna ruchoma kość czaszki, w kształcie podkowy, stanowi miejsce przyczepu głównych mięśni żucia i łączy się z czaszką w stawie skroniowo-żuchwowym.
Kości łzowe – najmniejsze kości twarzoczaszki, tworzą część przyśrodkowej ściany oczodołu.
Kości nosowe – niewielkie kości tworzące grzbiet nosa.
Kości jarzmowe – tzw. kości policzkowe, modelują kształt twarzy i stanowią miejsce przyczepu mięśni mimicznych.
Kości podniebienne – w kształcie litery L, współtworzą podniebienie twarde oraz oczodół.
Szczęki – podstawowe kości środkowej części twarzy, tworzą górną szczękę i część podniebienia.
Małżowiny nosowe dolne – zakrzywione kości ściany bocznej jamy nosowej, uczestniczą w ogrzewaniu i oczyszczaniu powietrza.
Gotowy na sprawdzenie swojej wiedzy?
Poniższe gry pomogą Ci przetestować zrozumienie materiału i rozwinąć umiejętności.
Gray, H. (2009). Anatomy of the human body, part 1 (LibriVox Volunteers, Narr.) [Audiobook]. LibriVox. https://librivox.org/anatomy-of-the-human-body-part-1-by-henry-gray/ (Original work published 1858; 1918 ed.)
J. Gordon Betts, Kelly A. Young, James A. Wise, Eddie Johnson, Brandon Poe, Dean H. Kruse, Oksana Korol, Jody E. Johnson, Mark Womble, Peter DeSaix. (2013, April 25). Anatomy and Physiology. OpenStax. https://openstax.org/books/anatomy-and-physiology/pages/7-2-the-skull.
Na podstawie książki OpenStax, Anatomy and Physiology (2013), na licencji CC BY 4.0.
Dostęp bezpłatny na stronie https://openstax.org/books/anatomy-and-physiology/pages/1-introduction.
Treść parafrazowana; dokonano adaptacji.